W sprawach rodzinnych toczących się przed sądem, jednym z najbardziej delikatnych i zarazem istotnych momentów może być wysłuchanie dziecka. To właśnie wtedy sąd ma okazję poznać jego punkt widzenia – zwłaszcza w sprawach dotyczących miejsca zamieszkania, kontaktów z rodzicami czy władzy rodzicielskiej.
Jako adwokat prowadzący sprawy rodzinne dla mieszkańców Łodzi oraz Łowicza i okolic, obserwuję, jak różnie podchodzą sądy do tej czynności. Właściwe przeprowadzenie wysłuchania może mieć realny wpływ na wynik postępowania – nie tylko formalnie, ale też emocjonalnie dla dziecka.
Wysłuchanie dziecka może zadecydować o wyniku sprawy
Zdarzyło mi się uczestniczyć w sprawie, w której sędzia wraz z małoletnim dzieckiem udał się do osobnego pomieszczenia, a oboje rodzice zostali poproszeni o poczekanie na korytarzu. Dziecko nie zostało nawet poinformowane, że rozmawia z sędzią – rozmowa przebiegała w swobodnej i przyjaznej atmosferze, bez stresu i napięcia. Choć była krótka, wywarła istotny wpływ na ocenę sytuacji przez sąd i realnie zaważyła na losach sprawy.
Ten przykład pokazuje, jak ważne jest odpowiednie przygotowanie się sądu do wysłuchania małoletniego oraz jak wiele zależy od tego, czy sędzia potrafi nawiązać z dzieckiem zaufany kontakt.
Jak wygląda wysłuchanie dziecka w praktyce?
Choć polskie prawo nie przewiduje minimalnego wieku dla wysłuchania małoletniego, w praktyce sądy częściej decydują się na bezpośrednie wysłuchanie dzieci starszych. W przypadku młodszych dzieci – poniżej 13. roku życia – częściej korzystają z form pośrednich, takich jak:
-
opinia psychologiczno-pedagogiczna OZSS,
-
sprawozdanie kuratora,
-
rozmowy z psychologiem lub pedagogiem.
Zdarza się także, że wysłuchanie dziecka odbywa się w obecności psychologa, szczególnie w sprawach, gdzie występuje silny konflikt rodzicielski i dziecko może być w niego zaangażowane. Udział profesjonalisty w takiej rozmowie jest nieocenionym wsparciem – zarówno dla sędziego, jak i dla samego dziecka.
Wsparcie organizacji działających na rzecz dzieci
Pomocne w prawidłowym przeprowadzaniu wysłuchania są też wytyczne i zalecenia opracowywane przez organizacje społeczne, takie jak Fundacja Dzieci Niczyje (dziś znana jako Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę). Publikacje te zawierają praktyczne wskazówki, jak rozmawiać z dzieckiem w sposób wspierający, nie traumatyzujący i zgodny z jego emocjonalnym rozwojem.
Wysłuchanie to nie zawsze konieczność
Warto także obalić mit, że wysłuchanie dziecka to nieodłączny element każdej sprawy rodzinnej. W praktyce nie jest ono przeprowadzane tak często, jak mogłoby się wydawać – zwłaszcza gdy sąd uznaje, że inne dowody wystarczą do rozstrzygnięcia sprawy.
Jako kancelaria adwokacka z Łodzi, kierująca swoje usługi również do mieszkańców Łowicza i okolic, pomagamy klientom przygotować się do postępowań sądowych z udziałem dzieci. Wskazujemy, kiedy możliwe jest wysłuchanie dziecka, jak się do niego przygotować, i jakie argumenty przedstawiać, by chronić dobro małoletnich.
Podsumowanie
Wysłuchanie dziecka to nie tylko obowiązek procesowy, ale – przede wszystkim – ważny element ochrony jego praw. Właściwie przeprowadzone, może pomóc sądowi podjąć trafną decyzję i zminimalizować stres związany z postępowaniem sądowym.
Jeśli jesteś mieszkańcem Łowicza i potrzebujesz wsparcia doświadczonego adwokata w sprawie rodzinnej, zapraszam do kontaktu z naszą kancelarią adwokacką. Pomagamy rzetelnie i z pełnym zrozumieniem dla trudnych, rodzinnych sytuacji.